Eerst het jaar, dan de route
De Belastingdienst rekent met het fictieve rendement, tenzij het werkelijke rendement lager is en je dat doorgeeft. Je betaalt daardoor nooit meer dan eerder is berekend. Tot er nieuwe wetgeving voor box 3 is, blijft dit uitgangspunt gelden.
Bepaal per belastingjaar welke route geldt: een afzonderlijke opgaaf werkelijk rendement voor oudere jaren, of verwerking binnen de aangifte inkomstenbelasting van het jaar zelf. Meng die twee niet in één dossier.
Wat telt mee?
| Onderdeel | Toelichting |
|---|---|
| Ontvangen inkomsten | Rente op spaargeld, dividend op aandelen, huur |
| Waardeverandering | Stijging of daling van tweede woning, aandelen of crypto; kan negatief zijn |
| Bijtelling eigen gebruik (vanaf 2026) | Economische huurwaarde, of 5,06% van de WOZ-waarde naar rato van de dagen dat je de onroerende zaak kunt gebruiken |
| Kosten | Niet aftrekbaar bij het bepalen van het werkelijk rendement |
Winst op het ene deel van het vermogen en verlies op het andere deel worden met elkaar verrekend. Is het totaal negatief, dan stelt de Belastingdienst het werkelijk rendement op € 0.
Welke stukken verzamel je?
- 01
Jaaroverzichten van alle spaar-, betaal- en beleggingsrekeningen, inclusief ontvangen rente en dividend.
- 02
Aan- en verkoopnota's van beleggingen en crypto in het jaar zelf.
- 03
WOZ-beschikkingen en huuropbrengsten van een tweede woning of verhuurd pand.
- 04
Bij eigen gebruik vanaf 2026: het aantal dagen dat de onroerende zaak beschikbaar was.
- 05
Overzicht van schulden en de betaalde rente daarop.
Bij het werkelijk rendement kijkt de Belastingdienst naar het hele jaar, niet naar de peildatum van 1 januari. Beleggingen die in april zijn gekocht tellen dus mee.
Waar het misgaat
- Rekenen met de peildatum in plaats van met het hele jaar.
- Kosten aftrekken, wat bij werkelijk rendement niet mag.
- Het heffingsvrij vermogen toepassen; dat geldt hier niet.
- Een jaar met een negatief totaal als aftrekpost willen gebruiken; het rendement wordt dan op nul gezet.
- Verschillende jaren met verschillende routes in één dossier mengen.
Snel antwoord.
Voor welke jaren kan ik werkelijk rendement doorgeven?
Dat hangt af van het belastingjaar en de route. Controleer per jaar op de pagina van de Belastingdienst welke opgaaf of aangifte geldt.
Mag ik de kosten van een beleggingsrekening aftrekken?
Nee. Gemaakte kosten mag je bij het werkelijk rendement niet aftrekken.
Wat als het werkelijk rendement hoger is dan het fictieve?
Dan blijft het fictieve rendement gelden; je betaalt nooit meer dan eerder is berekend.
De officiële informatie erbij.
Gecontroleerd op 17 september 2026. Regels, bedragen en data kunnen per belastingjaar wijzigen; controleer de bron voor je situatie.
In Cijfersmid hoort dit bij Werkelijk rendement. Bekijk hoe het samenkomt in het dossier.